Als in 1997 de voorbereidingen bezig zijn voor de aanleg van de Betuwelijn, archaeologists may also search the bottom. Wat ze daar vinden is van archeologisch onschatbare waarde. Er worden de overblijfselen van een vrouw gevonden die daar tussen 7.000 en 7.500 jaar geleden leefde. Omdat ze is gevonden op de plek waar de Betuwelijn komt, wordt de vrouw ‘Trijntje’ genoemd.

Foto: Wikipedia

Een reconstructie van Trijntje zoals ze te zien is in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden (foto: Arch op Wikipedia)

The discovery of the body puts quite a bit the way we look at our own history in the Netherlands on its head. It was always assumed that no people lived in the Middle Stone Age in the western Netherlands. It was too wet and the fluctuating river levels are simply not suitable as habitat. But Trijntje proves the opposite.

The remains of the woman are now in a depot, in order to further prevent them perish. Een reconstructie van haar lichaam ligt in het Rijksmuseum voor Oudheden in Leiden. “Ze is ongeveer één meter zestig lang”, zegt het toenmalig (2007) hoofd van collecties van het museum. “Dat is heel erg gebruikelijk voor die tijd. Ze is waarschijnlijk rond de 50 jaar oud geworden. Dat is wel redelijk oud.” Uit onderzoek blijkt dat de vrouw ook ten minste één kind heeft gebaard.

Our region looks around 5000 jaar voor Christus uit als een groot moerasgebied. There rivers running through it and apparently live also people. Trijntje heeft, waarschijnlijk samen met anderen, op een Donk gewoond, een soort rivierduin.

The fact that Trijntje was buried at this establishment indicates that people already stay longer in one place. Bij haar graf wordt ook een kano gevonden. Waarschijnlijk is de nederzetting gebruikt als een soort basiskamp.

Untitled-6

Betuweroute (foto: Wesseltje14 op Wikipedia)

De Betuwelijn
Op de plek waar de laatste rustplaats van Trijntje is gevonden loopt nu de Betuwelijn. In Hardinxveld-Giessendam pulls the track a long straight line through the landscape of the Alblasserwaard.

Ali de Jong, directeur van streekmuseum De Koperen Knop, weet nog wel dat het een drukte van jewelste was in 1997, toen de vondst werd gedaan. “Het was een enormiteit”, zegt ze. “Uit heel Europa kwamen er televisiestations hierop af. It was a hive of activity here in the polder. "In the always sober Hardinxveld-Giessendam found the oldest man of Netherlands. “De mensen draaiden er wel warm voor”, gaat De Jong verder.

In de Koperen Knop komt een speciale expositie met vondsten uit de rustplaats van Trijntje, betaald door ProRail, de huidige beheerder van ProRail.

Foto: Museum De Koperen Knop

Hondenskelet (foto: Museum De Koperen Knop)

One of the striking things that can be seen at the exhibition is the reconstruction of a dog. The animal was found right next Trijntje.

De Jong geeft toe dat ze graag wat ruimte had gemaakt voor de reconstructie van Trijntje, zodat ook de expositie in Hardinxveld-Giessendam weer compleet is. “Maar die is domweg te groot”, zegt ze. “Daar hebben we hier op de zolder gewoon geen plek voor.”

Is Trijntje niet de enige?
De vraag die rest is of er misschien nog veel meer ligt in de buurt van de vindplaats van Trijntje. De Jong: “Er zal best nog wel meer onder de grond liggen daar. Maar ik denk dat we het daar maar gewoon moeten laten liggen, daar blijft het het beste bewaard. Wie weet komt er ooit nog een mogelijkheid om ernaar te graven.”

Scholten voegt daar aan toe: “Op het moment dat je iets uit de grond haalt, maak je het eigenlijk definitief kapot. Want je kan het maar één keer doen. Dat is ook de reden dat wij zeggen ‘als iets niet strikt noodzakelijk is, laat het lekker liggen, totdat we betere technieken hebben’. Dus laten we graven op de plekken waar de grond toch verstoord wordt, zoals bij de aanleg van een spoorlijn of een woonwijk. Die plekken zijn er genoeg. De rest laten we gewoon met rust.”

De expositie over Trijntje is inmiddels niet meer te zien in de Koperen Knop.

In 2010 wordt er bij Swifterbant (Flevoland) een skelet gevonden dat de naam ‘Michelle’ krijgt. Even wordt gedacht dat dit skelet mogelijk nog ouder is, maar zij blijkt ‘slechts’ 6500-7000 jaar oud te zijn. De vrouw maakte deel uit van de zogeheten Swifterbantcultuur.